Promiennik podczerwieni – skuteczny sposób na widzenie tego, co ukryte w ciemności

Wyobraź sobie taką sytuację: w środku nocy na terenie Twojego zakładu włącza się alarm. Sprawdzasz podgląd z kamer, ale zamiast wyraźnej twarzy intruza widzisz tylko szarą, rozmazaną plamę pośród czerni. Frustrujące, prawda? Taki materiał dowodowy jest bezużyteczny dla policji, a Ty zostajesz ze stratami. Dlatego warto mieć kamery wyposażone w promiennik podczerwieni.

Co to jest promiennik podczerwieni?

Promiennik podczerwieni to urządzenie emitujące światło o określonej długości fali (zazwyczaj 850 nm lub 940 nm). Jest ono niewidoczne dla człowieka, ale doskonale widoczne dla przetwornika kamery przemysłowej, co umożliwia rejestrację obrazu w całkowitej ciemności.

Promiennik podczerwieni (nazywany też oświetlaczem IR) działa na podobnej zasadzie jak latarka, z tą różnicą, że my tego światła nie widzimy. Ludzkie oko rejestruje fale elektromagnetyczne w zakresie od około 380 do 780 nanometrów. Wszystko powyżej tej wartości to podczerwień.

IR to skrót od angielskiego słowa infrared – podczerwień.

Dla Ciebie oznacza to konkretną korzyść – możesz dyskretnie obserwować teren firmy, parking czy magazyn bez konieczności instalowania drogich i prądożernych lamp halogenowych lub LED-owych. Tradycyjne oświetlenie sygnalizowałoby złodziejowi, że teren jest chroniony, podczas gdy IR działa z ukrycia. Kamera „widzi” scenę tak, jakby był dzień, choć uzyskany obraz jest zazwyczaj monochromatyczny.

Dlaczego promiennik podczerwieni jest wręcz niezbędny?

Większość kradzieży i incydentów ma miejsce pod osłoną nocy. Dlatego monitoring wizyjny musi być skuteczny nie tylko w pełnym słońcu, ale przede wszystkim wtedy, gdy gasną światła.

Dzięki technologii IR:

• Zyskujesz niepodważalny materiał dowodowy – zamiast bezużytecznej szarej plamy dostarczasz policji wyraźny obraz, który pozwala zidentyfikować twarz sprawcy lub numery rejestracyjne.
• Oszczędzasz pieniądze na oświetleniu terenu – nie musisz instalować prądożernych lamp halogenowych na placu, ponieważ diody IR zużywają śladowe ilości energii.
• Budujesz przewagę nad intruzem – złodziej działający w ciemności czuje się bezpiecznie i traci czujność, nie wiedząc, że kamery widzą każdy jego ruch tak wyraźnie, jak w dzień.
• Eliminujesz konflikt z sąsiadami – unikasz skarg na to, że silne oświetlenie Twojego placu wpada im w okna, ponieważ światło podczerwone pozostaje dla nich niewidoczne.

Jak działa oświetlacz IR w systemach CCTV?

Gdy natężenie światła w otoczeniu spada poniżej określonego poziomu (np. po zmroku), wbudowany czujnik zmierzchowy uruchamia diody IR i przełącza kamerę w tryb czarno-biały, odsuwając sprzed przetwornika filtr podczerwieni (ICR).

Proces ten zachodzi automatycznie. W ciągu dnia kamera korzysta z filtra, który blokuje promieniowanie IR, aby kolory były naturalne i żywe. Jednak w nocy ten sam filtr odciąłby dopływ światła niezbędnego do rejestracji obrazu.

Gdy zapada zmrok:

• czujnik wykrywa brak światła widzialnego;
• filtr mechaniczny zostaje odsunięty;
• promiennik podczerwieni zaczyna emitować wiązkę światła;
• kamera przechodzi w tryb nocny (czarno-biały), który charakteryzuje się znacznie wyższą czułością na światło.

Dzięki temu zyskujesz wyraźny, kontrastowy obraz bez szumów, co pozwala na identyfikację zdarzeń nawet w smolistych ciemnościach.

Czy wbudowane diody IR wystarczą, czy potrzebny jest zewnętrzny oświetlacz?

Wbudowane diody są wystarczające do małych pomieszczeń i bliskich odległości. Zewnętrzny promiennik podczerwieni jest natomiast niezbędny przy monitorowaniu rozległych terenów, chęci uniknięcia fałszywych alarmów powodowanych przez owady oraz w celu eliminacji odbić światła od przeszkód blisko obiektywu.

Większość nowoczesnych urządzeń dostępnych na rynku posiada zintegrowany oświetlacz IR. To wygodne rozwiązanie, ale ma swoje ograniczenia. 

👉 Tutaj poznasz różne rodzaje kamer do monitoringu.

Dlaczego zewnętrzny promiennik często wygrywa z wbudowanym:

1. Eliminacja „efektu pająka” – Ciepło emitowane przez diody wbudowane w kamerę przyciąga owady. Pajęczyna stworzona bezpośrednio na obiektywie, oświetlona mocnym światłem IR, tworzy na ekranie białą plamę zasłaniającą widok. Zewnętrzny oświetlacz odciąga owady od obiektywu kamery.
2. Lepsza penetracja terenu – Wbudowane diody często oświetlają tylko środek kadru, pozostawiając rogi niedoświetlone. Zewnętrzny moduł pozwala dobrać kąt świecenia idealnie do obserwowanego obszaru.
3. Uniknięcie odbić – Podczas deszczu lub śniegu światło z wbudowanego promiennika odbija się od kropel tuż przed obiektywem, oślepiając kamerę. Odsunięcie źródła światła o kilkadziesiąt centymetrów eliminuje ten problem.

Czym różni się pasmo 850 nm od 940 nm?

Promienniki 850 nm mają większy zasięg, ale ich diody emitują delikatną czerwoną poświatę (są widoczne z bliska). Promienniki 940 nm są całkowicie niewidoczne dla ludzkiego oka, ale oferują krótszy zasięg oświetlenia przy tej samej mocy.

Wybór odpowiedniego pasma zależy od Twojej strategii bezpieczeństwa.

Stosuj 850 nm, gdy:

• zależy Ci na maksymalnym zasięgu i jakości obrazu;
• nie przeszkadza Ci (lub wręcz chcesz), aby intruz widział czerwoną poświatę diod i wiedział, że jest obserwowany (funkcja prewencyjna).

Stosuj 940 nm, gdy:

• priorytetem jest pełna dyskrecja;
• chcesz ukryć fakt monitorowania danego obszaru (np. wewnątrz biur, przy obserwacji operacyjnej lub tam, gdzie monitoring zewnętrzny nie powinien rzucać się w oczy).

Pamiętaj jednak, że kamery mają niższą czułość dla fali 940 nm, więc obraz może być nieco ciemniejszy lub wymagać mocniejszego oświetlacza.

Jakie błędy popełniane są przy doborze promiennika?

Najczęstsze błędy to niedopasowanie kąta świecenia promiennika do kąta widzenia obiektywu oraz instalowanie oświetlacza za szybą, co powoduje oślepiające refleksy.

Efektywność systemu zależy od precyzji doboru sprzętu:

• Jeśli kupisz promiennik o wąskim kącie świecenia (np. 15 stopni) do kamery szerokokątnej, na środku ekranu zobaczysz jasną, przepaloną plamę (efekt latarki), a reszta kadru tonąć będzie w mroku.
• Z kolei zbyt szeroki kąt świecenia przy wąskim obiektywie to marnowanie energii na oświetlanie ścian i płotów, których kamera nawet nie widzi.

Nowoczesne kamery wyposażone są w funkcję „Smart IR”. Technologia ta dynamicznie dostosowuje moc promieniowania. Gdy obiekt zbliża się do kamery, system zmniejsza moc diod, aby nie prześwietlić twarzy intruza. To funkcja, o którą warto pytać dostawcę, jeśli zależy Ci na materiale dowodowym wysokiej jakości.

Podsumowanie

Inwestycja w dobry promiennik podczerwieni to inwestycja w Twój spokojny sen. Zamiast zastanawiać się, czy kamery „widzą” cokolwiek w ciemną, deszczową noc, zyskujesz pewność, że system zarejestruje każdy ruch z wysoką precyzją. Niezależnie od tego, czy potrzebujesz dyskretnej obserwacji, czy potężnego zasięgu na placu manewrowym – technologia IR jest odpowiedzią na te potrzeby.

Jeśli chcesz dobrać odpowiednie oświetlacze do swojej firmy i upewnić się, że Twój system alarmowy jest szczelny, skontaktuj się z nami w CNT-Polpatron. Pomożemy Ci zobaczyć to, co niewidoczne.

Przeczytaj także 👉 Jaka kamera do monitoringu podwórka sprawdzi się u Ciebie.